Bayburt’ta Üni FM ile Bayburt Üniversitesi iş birliğinde gerçekleştirilen “Bilimum Bilim” programında eğitimde yapay zeka konusu ele alındı. Programın sunuculuğunu Talat Saka yaparken, konuğu Bayburt Üniversitesi'nden Dr. Öğr. Üyesi Emrullah Banaz oldu. Yayında, yapay zekanın eğitim süreçlerine etkisi, öğretmenlik mesleğinin geleceği ve velilerin rolü değerlendirildi.
Programda konuşan Banaz, yapay zekanın eğitimde artık göz ardı edilemeyecek bir noktaya ulaştığını belirterek, “Yapay zekayı yasaklamak mümkün değil; önemli olan bilinçli kullanmak” dedi.
Geleneksel Eğitimden Dijital Dönüşüme
Yayında, eğitim anlayışındaki değişim süreci ele alındı. Geleneksel öğretmen merkezli modelden, öğrenci merkezli ve etkileşimli yapıya geçiş hatırlatıldı. 2000’li yıllarla birlikte sınıflara teknolojinin girdiği, ancak adaptasyon sürecinde bazı zorluklar yaşandığı ifade edildi.
Banaz, özellikle FATİH Projesi sürecinde öğretmenlerin teknolojiye uyumunda eksiklikler yaşandığını belirterek, hizmet içi eğitimlerin önemine dikkat çekti. Günümüzde ise Web 2.0 araçlarının ve yapay zekanın eğitim ortamlarında aktif olarak kullanıldığını söyledi.
“Öğrenciler Günü Kurtarmaya Yöneliyor”
Programda en dikkat çeken başlıklardan biri öğrencilerin yapay zekayı kullanım biçimi oldu. Banaz, öğrencilerin büyük bölümünün yapay zekayı öğrenme aracı olarak değil, “günü kurtarma” yöntemi olarak kullandığını ifade etti.
Hazır içerik üretiminin zihinsel gelişimi desteklemediğini vurgulayan Banaz, bu durumun uzun vadede bilişsel tembelliğe yol açabileceğini söyledi. Yapay zekanın sunduğu metinlerin çoğu zaman kusursuza yakın ve standart yapıda olduğunu, bu nedenle özgün düşüncenin geri planda kalabildiğini belirtti.
Velilere Uyarı: Yasaklamak Çözüm Değil
Programda velilerin rolü de değerlendirildi. Yapay zekanın tamamen yasaklanmasının mümkün olmadığını belirten Banaz, ailelerin çocuklarını sorgulamaya teşvik etmesi gerektiğini söyledi.
“Çocuğun hazırladığı ödevi sadece görmek değil, üzerine konuşmak gerekir” diyen Banaz, velilerin yönlendirici sorularla çocukların düşünme becerisini canlı tutmasının önemine dikkat çekti.
Bu yaklaşımın, çocukların hazır bilgi tüketmek yerine üretime yönelmesini sağlayacağı ifade edildi.

Yapay Zeka Öğretmenin Yerini Alır mı?
Dinleyicilerden gelen sorular arasında en çok merak edilen konu ise yapay zekanın öğretmenlerin yerini alıp alamayacağı oldu. Banaz, öğretmenlik mesleğinin tamamen ortadan kalkmayacağını ancak dönüşeceğini söyledi.
“Slayttan ders anlatan öğretmen modeli zayıflayabilir; ancak rehberlik eden, mentörlük yapan öğretmen daha da önem kazanacak” değerlendirmesinde bulundu.
Eğitimde insan unsurunun, özellikle duygusal bağ ve rehberlik yönünün vazgeçilmez olduğu vurgulandı.
10 Yıl Sonra Eğitim Nasıl Olacak?
Programda geleceğe yönelik öngörüler de paylaşıldı. Önümüzdeki 10 yıl içinde veri okuryazarlığı, algoritma bilgisi ve yapay zeka farkındalığının temel beceriler arasında yer alacağı ifade edildi.
Sınıfların daha dijital, öğretmenlerin ise daha rehber odaklı bir role evrileceği belirtilirken, öğrencilerin eleştirel düşünme ve içerik sorgulama becerilerinin daha da önem kazanacağı kaydedildi.
Yorumlar
Kalan Karakter: