Bayburt’un çeyrek asrı aşan kültürel hafızası Uluslararası Dede Korkut Şölenleri, otuzuncu yaşına girerken kentin beklediği şenlik havasından tamamen uzaklaştırılarak kent tarihinin en sönük organizasyonuna sahne oluyor. Her yıl Temmuz ayının üçüncü haftasında Bayburt Belediyesi tarafından düzenlenen şölenler son yıllarda çeşitli nedenlerle kısıtlı organizasyonlarla tamamlanmıştı. Geçmiş yıllarda Orta Asya’dan Balkanlar’a kadar uzanan coğrafyadan binlerce konuğu ağırlayan etkinlik, bu yıl daraltılmış bir takvimine hapsedildi. UNESCO tescilli kültürel mirasın adından sanat kelimesi çıkarılarak yerine bilim ve spor eklendi. Ortaya çıkan bu yeni format, şehri şenlik havasına sokmaktan ziyade bürokratik bir hafta sonu etkinliğine dönüştü. Şehir halkına danışılmadan yapılan bu radikal format değişikliği, vatandaşlar arasında eleştirilere neden oldu.
Uluslararası Vizyondan Basit Bir Şenliğine Gerileyiş
Bayburt Valiliği, Bayburt Belediyesi ve Bayburt Üniversitesi koordinasyonunda düzenlenen 30. Dede Korkut Uluslararası Bilim Kültür ve Spor Şöleni'nin etkinlik takvimi kamuoyu ile paylaşıldı. Kent genelinde 7-12 Temmuz tarihleri arasında gerçekleştirilecek olan organizasyon, bu yıl güncellenen ismi ve daraltılan takvimiyle tartışmaların odağında yer alıyor. Karar vericilerin şehir halkına danışmadan yaptığı bu ani isim ve içerik değişikliği, vatandaşlar ve esnaf tarafında büyük bir infial yarattı. Eski şölen haftalarında Bayburt sokakları yedi bölgeden gelen halk oyunları ekipleriyle karnavala döner, otellerde yer kalmazdı. Gündüzleri Türk dünyasının fikir insanları ufuk açıcı paneller düzenlerken, geceleri ise on binlerin katıldığı büyük konserler kentin nabzını tutardı. Bugün ise o görkemli vizyonun yerini, altı güne serpiştirilmiş basit bir program dizisi aldı.
Şölen Takvimi ve Etkinlik Planlaması
Kurumsallaşması ve her yıl daha da ileriye taşınması beklenen marka, basitleştirilmiş bir organizasyon refleksine kurban ediliyor. Açıklanan resmi programa göre etkinlikler, 7 Temmuz Salı günü saat 11.00’de Masat Köyü’nde yer alan Dede Korkut Türbesi ziyaretiyle başlayacak. Aynı günün akşamında saat 19.00’da Bayburt Çok Amaçlı Spor Salonu içerisinde resmi açılış töreni düzenlenecek. Akademik çalışmalar kapsamında ise 7-10 Temmuz tarihlerinde Bayburt Üniversitesi Baberti Külliyesi Prof. Dr. Fuat Sezgin Konferans Salonu’nda Avrasya Kültür Coğrafyasında Dede Korkut konulu sempozyum gerçekleştirilecek.
Sosyal Faaliyetler ve Çalıştay Süreci
Şölen kapsamındaki halk dansları ve halk müziği topluluğu gösterileri 8-10 Temmuz arasında kentin farklı noktalarında izleyiciyle buluşacak. Spor müsabakalarına 9-10 Temmuz tarihlerinde Baberti Külliyesi Busenaz Sürmeneli Spor Salonu ile Bayburt Çok Amaçlı Spor Salonu ev sahipliği yapacak. Eş zamanlı olarak 9-11 Temmuz günlerinde Bayburt Sürdürülebilir Kalkınma Çalıştayı toplanacak. Dede Korkut Şiir Yarışması ödül töreni ise 10 Temmuz saat 20.00’de Çoruh Kültür Merkezi’nde yapılarak dereceye girenlere ödülleri verilecek.
İsim Değişikliği ve Format Eleştirileri
Otuz yıllık bir geçmişe sahip organizasyonun isminin Uluslararası Dede Korkut Bilim, Kültür ve Spor Şöleni olarak değiştirilmesi şehirde çeşitli eleştirileri beraberinde getirdi. Geçmişte geniş katılımlı açık hava konserleri, aşık geceleri ve meydanlarda düzenlenen gösterilerle bilinen şölenin büyük oranda kapalı salonlara taşınması tepki çekti. Vatandaşlar, organizasyonun bölgesel bir kültür buluşmasından çıkarak daha çok kurumsal bir yapıya büründüğünü ifade ediyor. Türk dünyasının ortak değeri olarak kabul edilen festivalin sıradan bir etkinliğe dönüşmesi olumsuz tepkilere neden oluyor.
Esnafın ve Gurbetçilerin Değerlendirmeleri
Şölenleri iple çeken Bayburt esnafı, ekonomik olarak büyük bir yıkım yaşıyor. Önceki dönemlerde şölen haftası boyunca kent ekonomisinde ciddi bir canlanma yaşanıyordu. Çevre illerden ve yurtdışından gelen katılımcılar sayesinde konaklama tesisleri tam kapasiteye ulaşıyor, çarşı merkezindeki ticaret hacmi belirgin şekilde artıyordu. Yeni programın duyurulmasının ardından Bayburt esnafı, dışarıdan gelen ziyaretçi sayısında düşüş yaşanacağını ve beklenen ticari hareketliliğin oluşmayacağını belirtiyor. Yaz tatili planlarını etkinlik takvimine göre yapan gurbetçi vatandaşlar da meydanları dolduran büyük çaplı organizasyonların eksikliğinin hayal kırıklığı olduğunu söylüyor.
Gençlerin Talepleri ve Beklentisi
Programın salon etkinlikleriyle sınırlı tutulması özellikle genç kesimden olumsuz dönüşler alıyor. Gençler, ulusal düzeyde ses getirecek sanatsal faaliyetlerin eksikliğini sosyal medya platformları üzerinden ifade ederek bu durumun şölen ruhunu zedelediğini savunuyor. Şehirdeki kanaat önderleri ve yerel halk, gelecek yıllarda yapılacak planlamalarda katılımcı bir sürecin işletilmesini istiyor. Ulusal basının ilgisini çekecek devasa konserlerin eksikliği, şölenin küresel çapta bir marka olma iddiasını yerle yeksan ediyor. Bayburt Valiliği, Bayburt Belediyesi ve Bayburt Üniversitesi öncülüğünde şekillenen bu dar kapsamlı organizasyon, harcanan mesaiye rağmen gençlerin beklentilerinin çok uzağında kaldı.
Uluslararası Katılım ve Kültürel Hafıza
Öte yandan önceki yıllarda Orta Asya'dan Balkan coğrafyasına kadar uzanan geniş bir yelpazeden katılımcı ağırlayan etkinlik, devasa bir kültür köprüsü işlevi görüyordu. Bu yılki programda yabancı heyetlerin ve farklı yörelerden gelen halk oyunları ekiplerinin azınlıkta kalması, organizasyonun niteliğine zarar verdiği yönünde yorumlanıyor. Bayburtlular, yedi bölgeden ve Türk Cumhuriyetlerinden gelen temsilcilerle oluşan o eski şenlik havasının kente yeniden kazandırılmasını talep ediyor. Vatandaşlar, UNESCO tarafından tescillenmiş kültürel mirasın böylesine yetersiz bir takvimle geçiştirilmesini eleştiriyor. Şehrin genel beklentisi, Dede Korkut mirasına uygun ve daha kapsayıcı bir şölen takvimi oluşturulması yönünde şekilleniyor.
Yorumlar 3
Kalan Karakter: